Serwis pod patronatem magazynu
Zaglądamy do „Motoru” sprzed 50 lat — numeru 14/1976. W środku: polskie starania o krajowe opony dla Fiata 126p, reportaż o CB radio w USA, fotograficzny konkurs pod patronatem ONZ – z motoryzacją w tle, informacja o pierwszym milionie aut Saaba oraz zmiana warty w hiszpańskiej fabryce w Pamplonie, gdzie miejsce Leylanda zajmuje rodzimy Seat.
W pierwszym kwietniowym „Motorze” w 1976 roku oprócz reportażu o CB w USA i innych, bardzo różnej maści, informacji ze świata (więcej – w dalszej części artykułu) nie zabrakło oczywiście wiadomości z krajowego podwórka.
Wśród nich pojawił się temat ogumienia, ważny z powodu uruchomienia produkcji Polskiego Fiata 126p. To właśnie nasz przemysł miał zapewnić dostawy opon dla tego samochodu. Początkowo przewidywano nawet zbudowanie nowego zakładu na Śląsku, który byłby w stanie dostarczyć ogumienie dla 200 tys. aut rocznie. Ostatecznie zdecydowano się jednak na dalszą rozbudowę Dębickich Zakładów Opon Samochodowych, mających zapewnić dostawy opon na pierwszy montaż. Do tego czasu importowano zagraniczne produkty marek Pirelli, Michelin, Ceat i Firestone.
Popularność CB radia w Polsce mocno już osłabła, ale 50 lat temu mało kto o nim jeszcze słyszał. W 1976 roku „Motor” pisał o tym rozwijającym się w Stanach Zjednoczonych zjawisku, przedstawiając je jako proste urządzenie do łączności radiowej o niewielkim zasięgu, używane przez kierowców samochodów ciężarowych. Warto przy okazji wyjaśnić znaczenie niewątpliwie dość intrygującego tytułu tego materiału (na fot. powyżej). To jedno z zacytowanych w artykule sformułowań używanych w żargonie użytkowników CB, służących wzajemnemu ostrzeganiu się przez kierowców przed patrolami polującej na nich policji.
Wśród licznych zalet komunikacji za pośrednictwem CB wymieniano łatwość porozumiewania się między sobą w czasie jazdy, możliwość wezwania pomocy, zwykłego uprzyjemnienia czy nawet skrócenia czasu podróży po ogromnym obszarze tego kraju, dysponującego największą siecią autostrad na świecie (68 tys. km). Podano przykład odcinka łączącego Nowy Jork z San Francisco, liczącego 4500 kilometrów. A także przykład jeszcze lepiej pokazujący skalę: trasa między Waszyngtonem a Bostonem, dłuższa od połączenia Szczecin–Przemyśl, w USA traktowana jest jako… krótka.
Za mniej chlubne zastosowanie CB uznano wspomniane wyżej ostrzeganie się przed policją, co miało umożliwiać kierowcom ciężarówek jazdę z prędkością wyższą niż dopuszczalna.
W czerwcu 1976 roku miała odbyć się w Vancouver Międzynarodowa Konferencja (patronat ONZ) pod nazwą Habitat, a jej tematem miała być skomplikowana problematyka człowieka wobec otaczającego go środowiska. Przy tej okazji zorganizowano konkurs fotograficzny „A better way to life”. Wzięło w nim udział ponad 1000 zawodowych fotografów z 77 krajów.
Wybrano 6 najlepszych zdjęć spośród 5275 nadesłanych. Poniżej nagrodzone prace z USA, Kanady i Czechosłowacji.
To właśnie w 1976 roku szwedzka, niestety dziś już nieprodukująca samochodów, firma Saab ogłosiła osiągnięcie pierwszego miliona wytworzonych w Trollhättan aut.
Dla skali: Saab Automobile produkował samochody od końcówki 1949 r., a firmę postawiono w stan upadłości 19 grudnia 2011 r. — co w praktyce zamknęło klasyczną historię marki jako producenta aut. Według analiz przygotowanych na Uniwersytecie w Edynburgu przez cały ten okres powstało łącznie ok. 4,5 mln samochodów Saab. Warto dodać, że po upadłości pojawił się jeszcze krótki, symboliczny epizod produkcji pod nowym właścicielem (NEVS) w latach 2013–2014, ale były to już niewielkie serie.
Zmiana warty na liniach produkcyjnych w fabryce w hiszpańskiej Pamplonie. Do tej pory z jej taśm zjeżdżały montowane w tym miejscu samochody brytyjskiej firmy Leyland, nazywane w Hiszpanii Authi. Koncern jednak podjął decyzję o ograniczeniu produkcji na kontynencie i zlikwidował m.in. filie we Włoszech oraz właśnie w Hiszpanii.
Ale po wyniesieniu się Brytyjczyków hale zakładów w Pamplonie oczywiście nie pozostały puste. Zostały przystosowane do wytwarzania tam rodzimych Seatów. Dawni pracownicy montowni Leylanda pracę zachowali.
Wszystkie ilustracje pochodzą z archiwalnego „Motoru” nr 14/1976.
