Dwa rozsądne kompaktowe SUV-y, które mocniej akcentują emocje. Oba z aurą „premium”, oba po modernizacjach i oba z bazowymi silnikami. Bestsellerowa, zadziornie stylizowana Cupra Formentor kontra niedoceniana Alfa Romeo Tonale.
Formentor najpewniej będzie długo przytaczany na szkoleniach marketingowych dla branży motoryzacyjnej jako przykład „złotego strzału”. Recepta nie była skomplikowana: weź znane klocki (grupa VW) i zbuduj samochód obleganego segmentu, ale świeższy i śmielszy niż reszta. Drobne wyrzeczenia w zakresie funkcjonalności (to bardziej podniesiony hatchback niż SUV, w tonie pierwszego Mercedesa GLA) w połączeniu z nową marką zaowocowały zaskakująco wysoką sprzedażą, sięgającą 120 tys. sztuk rocznie (2025: 86 tys.).
Młodsza konstrukcyjnie Alfa Romeo Tonale (debiut w 2022 r., Formentor: 2020) nie miała takiego wzięcia – w ub.r. wybrało ją 25 tys. Europejczyków. Kilka miesięcy temu przeszła lifting, Cuprę odnowiono 2 lata temu. Oba modele celują w klienta, który szuka kompaktowego SUV-a – z jego funkcjonalnością i niewygórowaną ceną, a przy tym ceni dynamiczny charakter. Sprawdzamy, który jest lepszą ofertą w bazowej wersji silnikowej.
Wyższa o 7 cm Alfa Tonale jest w tym duecie „bardziej SUV-em” – wsiada się do niej łatwiej, za kierownicą siedzi się wyżej, a kanapa zapewnia lepsze podparcie ud. Kokpit z racji wyższej konsoli środkowej jest masywniejszy i bardziej „otulający”, ale wnętrze i tak sprawia wrażenie bardziej przestronnego niż w przypadku Cupry.
W praktyce kabiny oferują zbliżoną ilość miejsca, choć Formentor góruje nad rywalką dostępną przestrzenią nad głowami. To jednak zasługa zdecydowanie niżej zamocowanych foteli i kanapy. Wybór sprowadza się tu więc bardziej do preferencji: dla tych, którzy chcą mieć większy prześwit, ale lubią siedzieć nisko i mniej przejmują się wygodą z tyłu, odpowiednia będzie Cupra. A dla tych, którzy szukają typowego SUV-a – Alfa.
Zgodnie ze swoją koncepcją Tonale oferuje większy i bardziej funkcjonalny bagażnik (ma m.in. uchwyty podtrzymujące podniesioną podłogę oraz przycisk w pokrywie do zamykania wszystkich zamków). Pojemność jej kufra wynosi 500 l, podczas gdy Formentora – 450 l. W obu autach progi załadunku znajdują się wysoko, do obu zmieści się koło dojazdowe. Ładowności (ok. 600 kg) i masy przyczepy (1,5 t) – zbliżone.
Przyzwoite fotele i dobra integracja z autem za sprawą niskiej pozycji za kierownicą, jak w hatchbacku. Podłokietnik reg. w dwóch płaszczyznach.
Kokpit Cupry zwraca uwagę czytelnymi interfejsami oraz przyjemnymi dla oka tapicerowanymi wstawkami z ozdobnymi przeszyciami. Poruszanie się po menu systemu multimedialnego wymaga nieco „klikania”, ale ekran jest duży – podobnie jak panele dotykowe. Plus za lepszą widoczność w przód. Widok w lusterku ogranicza niska tylna szyba (we włoskim SUV-ie przeszkadzają z kolei masywne przednie słupki oraz duże tylne zagłówki).
Alfa Romeo nie może się pochwalić tak rozległymi możliwościami personalizacji cyfrowych wskaźników jak konkurent, jej obsługa głosowa bazuje na konkretnych hasłach i zdaje się słuchać mniej uważnie, a niski wyświetlacz sprawia, że niektóre wirtualne przyciski są za małe.
Mocne wyprofilowanie, duży zakres regulacji oraz seryjne „grzanie” i wentylacja (Veloce). Wygodna pozycja, przesuwny podłokietnik.
We wnętrzu Tonale panuje jednak atmosfera bardziej „premium”, z licznymi efektownymi akcentami (choć spasowanie jest gorsze), a zegary nie są przeładowane nadmiarem informacji. System multimedialny – podobnie jak w Cuprze – pozwala ustawić osobiste skróty, dzięki czemu jego obsługa odbywa się sprawnie. Do atutów Alfy należą też przełączniki do sterowania wentylacją oraz ładowarka indukcyjna z funkcją chłodzenia smartfona.
Podczas jazdy oba testowane modele dają odczuć, że budowano je zarówno z myślą o funkcjonalności, jak i nieprzeciętnej – jak na ten segment – satysfakcji kierowcy. Robią to jednak w odmienny sposób. Formentor przypomina rozciągniętego, usportowionego Golfa – z niższą pozycją za kierownicą (z widokiem na maskę) korespondują szybkie reakcje bezpośredniego układu kierowniczego. Samochód instynktownie wpisuje się w zakręty, a wrażenie naturalnej zwinności „podkręca” chęć tylnej osi do wyjeżdżania na zewnątrz łuku przy odjęciu pedału gazu. Do tego dochodzą ponadprzeciętnie skuteczne hamulce.
Zawieszenie Cupry nie jest szczególnie sztywne, jednak za zwarte prowadzenie płaci się niezbyt finezyjnym tłumieniem krótkich nierówności. Plus za wyważoną, nienerwową pracę na długich pofalowaniach oraz podczas jazdy z wyższymi prędkościami.
| DANE TECHNICZNE I CENY | Alfa Romeo Tonale 1.5 T4 DCT7 Hybrid | Cupra Formentor 1.5 eTSI DSG |
|---|---|---|
| Silnik | benz., turbo + el. | benz., turbo + el. |
| Pojemność skokowa | 1469 cm3 | 1498 cm3 |
| Układ cylindrów/zawory | R4/16 | R4/16 |
| Moc systemowa | 175 KM/b.d. | 150 KM/5000 |
| Maks. moment obrotowy | 240 Nm/1500 | 250 Nm/1500 |
| Napęd | przedni | przedni |
| Skrzynia biegów | aut./7-biegowa | aut./7-biegowa |
| Długość/szerokość/wysokość | 452/184/160 cm | 445/184/153 cm |
| Rozstaw osi | 264 cm | 268 cm |
| Prześwit | 15,6 cm | 16,5 cm |
| Średnica zawracania | 11,6 m | 11,4 m |
| Masa własna | 1525 kg | 1407 kg |
| Ładowność | 610 kg | 593 kg |
| Masa przyczepy z hamulcem | 1500 kg | 1500 kg |
| Pojemność bagażnika (min./maks.) | 500/1550 l | 450/1475 l |
| Pojemność zbiornika paliwa | 55 l (Pb 95) | 55 l (Pb 95) |
| Opony | 235/45 R19 (Veloce) | 245/45 R18 |
| Osiągi, zużycie paliwa (dane prod.) | ||
| Prędkość maksymalna | 212 km/h | 205 km/h |
| Przyspieszenie 0-100 km/h | 8,5 s | 9,0 s |
| Średnie zużycie paliwa | 5,7-5,9 /100 km | 5,7-5,9 /100 km |
| Zasięg | 930-960 km | 930-960 km |
| Cena od | 171 900 zł | 143 900 zł |
| Cena testowanej wersji | 201 700 zł | 159 500 zł |
Po przesiadce do Alfy uderza… miękkość jej podwozia. Więcej sprężystości przekłada się na odczuwalnie wyższy poziom komfortu przy miejskich prędkościach, a manewrowanie – z uwagi na silne wspomaganie – jest tu mniej angażujące. Tonale jeździ jednak jak mniejsze Stelvio.
W dynamicznie pokonywanych zakrętach, mimo wyżej położonego środka ciężkości, zadziwia „utrzymaniem pionu”, ma duże pokłady neutralności, a układ kierowniczy mimo wrodzonej lekkości odznacza się przyjemną, naturalną precyzją. To wszystko przy bazowym ustawieniu aktywnych amortyzatorów, które można jeszcze usztywnić (standard wersji Veloce, opcja w Cuprze).
| DANE TESTOWE | Alfa Romeo Tonale 1.5 T4 DCT7 Hybrid | Cupra Formentor 1.5 eTSI DSG |
|---|---|---|
| Przyspieszenie 0-50 km/h | 3,3 s | 3,1 s |
| Przyspieszenie 0-100 km/h | 8,6 s | 8,2 s |
| Hamowanie 100-0 km/h (zimne) | 36,3 m | 35,7 m |
| Hamowanie 100-0 km/h (ciepłe) | 36,7 m | 35,4 m |
| Poziom hałasu przy 50 km/h | 55,3 dB | 53,5 dB |
| Poziom hałasu przy 100 km/h | 64,7 dB | 64,2 dB |
| Rzeczywista prędkość przy 100 km/h | 97 km/h | 98 km/h |
| Liczba obrotów kierownicą | 2,4 | 2,3 |
| Testowe zużycie paliwa (miasto/trasa/średnie) | 6,9/5,3/6,1 l/100 km | 7,4/5,0/6,2 l/100 km |
| Rzeczywisty zasięg | 900 km | 880 km |
1,5-litrowy silnik Formentora, w połączeniu z 7-biegową skrzynią DSG seryjnie wspomagany układem miękkiej hybrydy, to jedna z najlepszych jednostek tej klasy. Ma bardzo przyjazną charakterystykę, emituje nienatarczywy dźwięk, nawet w bazowym trybie sprawnie reaguje na zmiany obciążenia, a dzięki wsparciu elektromodułu odznacza się niskim zużyciem paliwa (poniżej 5 l/100 km w trasie, ok. 7 l w mieście i 8 l na autostradzie).
Poprzeczka jest zawieszona wysoko, ale uhybrydowiony zespół Alfy (także 1.5 i 7-biegowa „dwusprzęgłówka”) również zasługuje na wysokie noty. Generuje wyższą moc (175 vs 150 KM), a instalacja miękkiej hybrydy pozwala poruszać się z niewielkimi prędkościami tylko „na prądzie” (w Cuprze to taki rozbudowany start-stop), co skutkuje przyjemniejszą, cichszą jazdą podczas parkowania i w korkach. Silnik spalinowy pracuje nawet ciszej niż u rywala, a do tego zużywa o ok. 0,5 l paliwa na 100 km mniej w ruchu miejskim (z kolei w trasie do 90 km/h i na autostradzie – o jakieś 0,5 l więcej). Reakcje na pośrednie zmiany obciążenia, najistotniejsze w codziennej eksploatacji, m.in. z racji bardziej odczuwalnego wsparcia „elektryki” są tu jeszcze żwawsze niż w Formentorze, jednak odpowiedź na kickdown w bazowym trybie jazdy trwa za długo.
Nawiasem pisząc, wielka szkoda, że ten zespół napędowy nie trafia do wielu innych aut koncernu Stellantis podobnej klasy: Peugeotów, DS-ów, Jeepów, którym brakuje pośredniego silnika R4 pomiędzy 1.2 R3 oraz hybrydami plug-in. Z pewnością zwiększyłoby to ich sprzedaż.
| PUNKTACJA | maksymalna liczba punktów | Alfa Romeo | Cupra Formentor |
|---|---|---|---|
| Nadwozie i wnętrze | |||
| Wymiary wnętrza | 50 | 28 | 31 |
| Wykończenie i ergonomia | 10 | 8 | 7 |
| Wyciszenie | 10 | 7 | 7 |
| Multimedia i obsługa | 10 | 8 | 7 |
| Bagażnik | 20 | 15 | 14 |
| SUMA | 100 | 66 | 66 |
| Układ napędowy | |||
| Osiągi | 30 | 15 | 16 |
| Praca silnika | 10 | 8 | 7 |
| Skrzynia biegów | 10 | 7 | 8 |
| Zużycie paliwa | 30 | 23 | 23 |
| SUMA | 80 | 53 | 54 |
| Właściwości jezdne | |||
| Prowadzenie | 30 | 24 | 24 |
| Komfort jazdy | 30 | 24 | 21 |
| Układ kierowniczy | 10 | 8 | 8 |
| Hamulce | 20 | 12 | 13 |
| SUMA | 90 | 68 | 66 |
| Wyposażenie i koszty | |||
| Cena zakupu | 50 | 12 | 21 |
| Poziom wyposażenia | 40 | 28 | 15 |
| Systemy bezpieczeństwa | 30 | 15 | 15 |
| Wyposażenie dodatkowe | 10 | 6 | 4 |
| SUMA | 130 | 61 | 55 |
| RAZEM | 400 | 248 | 241 |
| MIEJSCA | 1 | 2 | |
Przegrana Formentora w żadnym wypadku nie godzi w jego kompetencje – to wciąż atrakcyjny i dopracowany samochód o unikalnej pozycji w klasie kompaktowych SUV-ów (aż dziw, że nie doczekał się zbliżonych rywali). Ze swoim niewysokim nadwoziem jest poręczny i pewnie się prowadzi, a przy tym okazuje się wystarczająco funkcjonalny. No i ma udany zespół napędowy 1.5 eTSI. Jednak w tym duecie lepsza okazuje się Alfa Romeo – bazowo droższa, ale po wyrównaniu specyfikacji Cupra będzie niewiele tańsza. A Tonale zapewnia lepszy komfort, lepsze warunki dla podróżujących z tyłu i więcej miejsca na bagaż. Do tego dochodzą energiczny i oszczędny w mieście zespół napędowy oraz wysokiej próby estetyka wykończenia. Niedoceniany samochód.